اشتباهات رایج بعد از جراحی بینی که می توانند نتیجه عمل را تحت تاثیر قرار دهند

بیشتر افراد تصور می کنند سخت ترین بخش ماجرا، پیدا کردن بهترین جراح بینی در تهران و انجام عمل است؛ بله البته که انتخاب یک جراح خوب بسیار مهم و حیاتی اسنپت اما باید این را هم بدانید که بعد از تمام شدن جراحی، یک مرحله مهم دیگر شروع می شود: مراقبت از بینی در دوره ای که هنوز در حال ترمیم است. خیلی از اشتباهات این دوره عمدی نیستند؛ یک خواب اشتباه، لمس کردن مداوم بینی، عجله برای برگشتن به ورزش یا حتی مقایسه روزانه بینی با عکس های دیگران می تواند بیمار را نگران کند یا روند بهبود را تحت تاثیر قرار دهد. البته قرار نیست بعد از عمل از انجام هر کاری بترسید. هدف این است که بدانید کدام رفتارها واقعا ارزش احتیاط دارند و چرا رعایت توصیه های پزشک در هفته های اول اهمیت بیشتری پیدا می کند.

اشتباه اول؛ قضاوت کردن نتیجه در روزهای اول

شاید یکی از رایج ترین اشتباهات همین باشد. اسپلینت هنوز روی بینی قرار دارد یا تازه برداشته شده، صورت متورم است و بیمار جلوی آینه می ایستد و منتظر دیدن فرم نهایی است. اما بینی در این مرحله هنوز برای قضاوت آماده نیست.

تورم می تواند باعث شود نوک بینی بزرگ تر به نظر برسد، یک سمت بینی متفاوت از سمت دیگر دیده شود یا فرم بینی با چیزی که در ذهن داشتید فاصله داشته باشد. این تغییرات به تنهایی نمی توانند مشخص کنند نتیجه جراحی چگونه خواهد شد.

بنابراین اگر چند روز بعد از عمل از ظاهر بینی خودتان تعجب کردید، قبل از هر واکنشی به زمان ترمیم فکر کنید. نتیجه جراحی بینی در یک روز مشخص ظاهر نمی شود؛ به تدریج خودش را نشان می دهد.

اشتباه دوم؛ دستکاری اسپلینت برای اینکه «بهتر» قرار بگیرد

اسپلینت بینی ممکن است برای بعضی بیماران کمی ناراحت کننده باشد. احساس فشار، گرفتگی یا حتی خارش در اطراف بینی می تواند باعث شود فرد مدام آن را لمس کند. بعد هم ممکن است با خودش فکر کند: «فقط یک لحظه جایش را درست کنم.»

همین جا بهتر است متوقف شوید. اگر احساس می کنید اسپلینت بینی جابه جا شده، شل شده یا مشکلی برای آن ایجاد شده است، خودتان برای اصلاح موقعیتش اقدام نکنید. اسپلینت باید طبق برنامه ای که جراح تعیین کرده، باقی بماند و در زمان مناسب برداشته شود. دستکاری مداوم آن نه تنها ضرورتی ندارد، بلکه می تواند به بینی تازه جراحی شده فشار وارد کند.

اشتباه سوم؛ خوابیدن به شکلی که به بینی فشار وارد کند

بعد از جراحی، خوابیدن ممکن است کمی دردسرساز شود؛ مخصوصا اگر عادت داشته باشید روی صورت یا پهلو بخوابید. در روزهای ابتدایی، فشار مستقیم روی بینی چیزی نیست که بخواهید ریسک آن را بپذیرید.

به همین دلیل معمولا توصیه می شود وضعیت خواب به گونه ای باشد که بینی تحت فشار قرار نگیرد. استفاده از چند بالش یا ایجاد شرایطی که هنگام خواب کمتر غلت بزنید، می تواند کمک کننده باشد.

ممکن است چند شب اول راحت نباشد، اما این وضعیت دائمی نیست. یک اشتباه رایج این است که فرد چون هنگام خواب درد ندارد، تصور می کند دیگر نیازی به رعایت وضعیت خواب نیست. در حالی که احساس نکردن درد، به معنی کامل شدن ترمیم نیست.

اشتباه چهارم؛ برگشتن زودهنگام به ورزش

«حالم خوبه، پس می تونم ورزش کنم.»

این جمله بعد از جراحی بینی خیلی قابل درک است، اما لزوما تصمیم درستی نیست. بعضی افراد چند روز بعد از عمل احساس می کنند انرژی شان برگشته و می خواهند فعالیت ورزشی قبلی را از سر بگیرند. مشکل اینجاست که بدن هنوز درگیر ترمیم است و فعالیت های شدید می توانند فشار بیشتری به بدن وارد کنند.

از طرف دیگر، در ورزش هایی که احتمال برخورد با صورت وجود دارد، مسئله فقط شدت فعالیت نیست؛ یک ضربه ناگهانی هم می تواند مشکل ایجاد کند. زمان برگشت به ورزش باید با توجه به نوع جراحی و وضعیت بیمار توسط پزشک مشخص شود. عجله کردن برای برگشتن به برنامه قبلی، ارزش به خطر انداختن روند بهبود را ندارد.

اشتباه پنجم؛ فین کردن یا دستکاری بینی با تصور اینکه گرفتگی باید سریع برطرف شود

گرفتگی بینی بعد از جراحی می تواند آزاردهنده باشد. بیمار احساس می کند نمی تواند مثل قبل نفس بکشد و ممکن است ناخودآگاه بخواهد بینی را تمیز یا باز کند.

اما بینی تازه جراحی شده با بینی معمولی فرق دارد. نباید بدون توصیه پزشک بینی را با فشار تخلیه کرد یا برای خارج کردن ترشحات، اقدامات خودسرانه انجام داد. اگر پزشک شستشوی بینی یا روش خاصی را توصیه کرده، همان دستور باید اجرا شود. روش مناسب برای هر بیمار ممکن است بر اساس شرایط جراحی متفاوت باشد. در این مرحله، صبر معمولا بسیار مهم تر از تلاش برای برطرف کردن فوری هر احساس ناخوشایند است.

اشتباه ششم؛ استفاده از توصیه های دوست و فامیل به جای دستور پزشک

«من هم بینی ام را عمل کردم، برای من این کار جواب داد.»

این جمله را احتمالا زیاد خواهید شنید. ممکن است فردی بعد از جراحی تجربه خوبی داشته باشد و بخواهد به شما کمک کند، اما شرایط بینی، نوع جراحی و روند ترمیم شما لزوما شبیه او نیست.

ممکن است دوست شما داروی خاصی مصرف کرده باشد، زودتر ورزش را شروع کرده باشد یا روش خاصی برای مراقبت از بینی داشته باشد؛ اما این به معنی مناسب بودن همان کار برای شما نیست. تجربه دیگران می تواند برای شناخت کلی دوران نقاهت مفید باشد، اما تصمیم درمانی باید بر اساس شرایط خودتان و نظر جراح گرفته شود.

اشتباه هفتم؛ هر روز دنبال یک فرم جدید در بینی گشتن

بینی بعد از جراحی ممکن است هر چند روز کمی متفاوت به نظر برسد.

گاهی تورم بیشتر می شود، گاهی کمتر. ممکن است صبح بینی متفاوت از عصر دیده شود یا یک سمت آن دیرتر ورم خود را از دست بدهد. اگر هر روز از زوایای مختلف عکس بگیرید و تصاویر را با روز قبل مقایسه کنید، احتمالا به جای اینکه روند بهبود را بهتر متوجه شوید، بیشتر سردرگم خواهید شد.

به جای تمرکز روی تغییرات روزانه، روند کلی را در نظر بگیرید. اگر درباره یک تغییر خاص نگرانی دارید، عکس می تواند برای نشان دادن آن به پزشک مفید باشد؛ اما جای معاینه را نمی گیرد.

اشتباه هشتم؛ عجله برای برداشتن چسب یا وسایل روی بینی

بعضی بیماران بعد از چند روز احساس می کنند چسب یا وسایل محافظ روی بینی دیگر لازم نیست. گاهی هم ظاهر آن برایشان آزاردهنده است و دوست دارند هرچه زودتر آن را بردارند.

اما زمان و نحوه برداشتن این موارد باید مطابق دستور پزشک باشد. بعد از جراحی، حتی اگر ظاهر بینی بهتر شده باشد، بافت ها هنوز در حال ترمیم هستند. بنابراین بهتر است هیچ وسیله ای را صرفا به دلیل اینکه «دیگر لازم نیست» خودتان کنار نگذارید.

اشتباه نهم؛ مصرف خودسرانه دارو یا مکمل

گاهی بیمار بعد از جراحی احساس درد یا ناراحتی دارد و تصمیم می گیرد دارویی را که قبلا مصرف کرده دوباره استفاده کند. یا ممکن است مکملی را با این تصور شروع کند که روند ترمیم را سریع تر می کند.

اما «طبیعی بودن» یک مکمل به معنی بی ضرر بودن آن در هر شرایطی نیست. بعد از جراحی، داروها و مکمل ها باید با توجه به شرایط بیمار و داروهای تجویز شده بررسی شوند. اگر دارویی باعث ناراحتی شما شده یا فکر می کنید به داروی دیگری نیاز دارید، بهتر است ابتدا با پزشک مشورت کنید.

اشتباه دهم؛ ترسیدن از هر کبودی و تورم

گاهی بیمار با دیدن کبودی یا ورم بعد از جراحی تصور می کند مشکلی در نتیجه عمل ایجاد شده است. در حالی که تورم و کبودی در دوره ابتدایی می توانند بخشی از روند طبیعی بهبود باشند. از طرف دیگر، این موضوع به این معنی نیست که هر تغییر ظاهری را باید طبیعی فرض کنیم.

تفاوت در روند است. اگر تورم و کبودی به تدریج در حال کاهش باشند، معمولا با روند معمول ترمیم هماهنگ تر هستند. اما اگر درد، تورم، قرمزی یا ترشح به شکل قابل توجهی افزایش پیدا کند، بهتر است موضوع توسط پزشک بررسی شود.

اشتباه یازدهم؛ نادیده گرفتن علائم غیرعادی

گاهی بیمار برای اینکه خودش را نگران نکند، یک علامت غیرعادی را نادیده می گیرد. مثلا می گوید: «حتما طبیعی است و خودش خوب می شود.» این رویکرد همیشه مناسب نیست.

افزایش قابل توجه درد، خونریزی غیرعادی، تب، ترشح غیرمعمول، تورم شدید یا تغییرات نگران کننده در ظاهر پوست از مواردی هستند که بهتر است با جراح مطرح شوند. لازم نیست بیمار خودش تشخیص دهد که دچار عارضه شده است. اتفاقا وظیفه او این است که علامت غیرعادی را گزارش کند تا پزشک درباره آن تصمیم بگیرد.

اشتباه دوازدهم؛ فراموش کردن اینکه جراح هنوز در جریان درمان است

بعضی افراد تصور می کنند وقتی از اتاق عمل خارج شدند، دیگر فقط باید صبر کنند تا بینی خوب شود. اما پیگیری بعد از عمل بخشی از درمان است.

دکتر سهند قلعه باغی  در ویزیت های تعیین شده وضعیت بینی، روند ترمیم و شرایط بیمار را بررسی می کند. ممکن است بر اساس معاینه، بعضی توصیه ها تغییر کنند یا زمان انجام برخی فعالیت ها مشخص شود.

این ارتباط با پزشک یک مزیت مهم دارد: بیمار مجبور نیست برای هر تغییر، بین تجربه دوستان و مطالب مختلف اینترنتی دنبال پاسخ بگردد.

پس بعد از جراحی چه کار کنیم؟

اگر قرار باشد تمام این موارد را در چند جمله خلاصه کنیم، مراقبت بعد از جراحی بینی بیشتر از آنکه به انجام کارهای پیچیده نیاز داشته باشد، به پرهیز از رفتارهای عجولانه نیاز دارد.

• بینی را بی دلیل لمس نکنید.
• اسپلینت و چسب را خودسرانه جابه جا نکنید.
• برای برگشتن به ورزش عجله نداشته باشید.
• دارو و مکمل را بدون هماهنگی تغییر ندهید.
• نتیجه را در روزهای ابتدایی قضاوت نکنید.

و اگر علامت غیرعادی مشاهده کردید، به جای حدس زدن با پزشک تماس بگیرید. مهم تر از همه، انتظار نداشته باشید بینی در چند روز به فرم نهایی برسد. بدن برای ترمیم به زمان نیاز دارد و سرعت این روند برای همه یکسان نیست. جراحی بینی با خروج بیمار از اتاق عمل تمام نمی شود؛ دوره نقاهت ادامه همان مسیر است. اگر این دوره را با صبر، مراقبت درست و پیگیری پزشکی پشت سر بگذارید، احتمال اینکه یک اشتباه ساده روند بهبود را مختل کند کمتر خواهد شد.